Sociale Netwerkanalyse: Organisatorisch Veerkrachtige Ontwikkelingen in het Initiatieven-Netwerk van BoTu

De druk op steden neemt toe door een toenemende wereldbevolking en grootschalige rampen die hier onder andere het gevolg van zijn (Spaans & Waterhout, 2017). Om sociale structuren te beschermen, ontwikkelen steeds meer steden strategieën ter versterking van de sociale veerkracht om beter voorbereid te zijn op toekomstige stressoren (Kharrazi et al., 2020; Torabi et al., 2021; Wilson, 2012). Hierbij speelt de rol van de lokale bevolking een belangrijke rol om de duurzaamheid van de strategieën te waarborgen (Boonstra et al., 2021; Pandey & Okazaki, 2005). In de wijk Bospolder-Tussendijken (BoTu) wordt daarom binnen het programma Veerkrachtig BoTu 2028 geïnvesteerd in het netwerk van lokale burgerinitiatieven en hun onderlinge samenwerkingen. Het doel hiervan is de eerste veerkrachtige wijk van Rotterdam te worden. Deze casus dient voor deze scriptie als single-case study, waarbij gebruikgemaakt wordt van een bestaande kwalitatieve database. Deze database bevat semi-gestructureerde gestandaardiseerd interviews die de Veldacademie heeft afgenomen met vertegenwoordigers van de burgerinitiatieven van BoTu tussen 2019 en 2022. Door te focussen op veerkracht vanuit burgerinitiatieven wordt gesproken van een organisatorische veerkracht. De gegevens van de interviews maken het mogelijk om sociale netwerken te creëren. De ontwikkelingen van de initiatieven-netwerken tussen 2019 en 2022 worden gedetecteerd door middel van sociale netwerkanalyses. Dit is een innovatieve onderzoeksmethode, aan- gezien er nog niet eerder is gekeken naar het netwerk dat ontstaat tussen burgerinitiatie- ven. Hiermee wordt antwoord gegeven op de volgende onderzoeksvraag: In hoeverre is het netwerk van sociale initiatieven van BoTu veerkrachtiger geworden rondom de grote schok van de Covid-19 pandemie (2019-2022)? Uit dit onderzoek blijkt dat de diversiteit, op basis van het informele en formele karakter van de initiatieven, alsmede de behandelde doelgroepen en thema’s van het netwerk toeneemt. Doordat hierdoor ook meer kennis en hulpbronnen door ontstaan, groeit het organisatorisch kapitaal binnen het netwerk. Door een verdubbeling in het aantal burgerinitiatieven en een verdrievoudiging in het aantal samenwerkingen groeit het netwerk. Hierdoor wordt het netwerk hechter en kunnen hulpbronnen efficiënter gedeeld worden met andere initiatieven. Deze ontwikkelingen van het netwerk maken het voor initiatieven mogelijk zich verder te ontwikkelen, met als gevolg dat er een gedeelde centraliteit ontstaat. Een samenwerking van de ontwikkelingen van de vier netwerkeigenschappen (diversiteit, netwerk-grootte, netwerk-hechtheid en centraliteit) zorgen ervoor dat aangenomen kan worden dat het initiatieven-netwerk van BoTu rondom de Covid-19 pandemie veerkrachtiger is geworden.