Persoonlijk Leiderschap in de Ouderenzorg: De Invloed van Leiderschapsvaardigheden, Public Service Motivation en Employee Empowerment

Dit onderzoek richt zich op persoonlijk leiderschap. Dit wordt in de literatuur ook wel gedefinieerd als een proces waarin men het eigen gedrag controleert, zichzelf beïnvloedt en leidt door het gebruik van verschillende cognitieve strategieën. Onderzoek richt zich op strategieën en uitkomsten van persoonlijk leiderschap en toont aan dat dit positief bijdraagt aan prestaties en werktevredenheid. Echter ontbreekt nog onderzoek naar factoren die van invloed zijn op het tonen van persoonlijk leiderschap. Daarom richt dit onderzoek zich op drie individuele en contextuele factoren en hoe zij persoonlijk leiderschap beïnvloeden. De volgende hoofdvraag staat centraal: “Hoe beïnvloeden leiderschapsvaardigheden, public service motivation (PSM) en employee empowerment van managers van Careyn de mate waarin zij persoonlijk leiderschap tonen?” Aan de hand van interviews met card sorts met twintig managers van ouderenzorgorganisatie Careyn is onderzocht hoe deze factoren van invloed zijn op de mate waarin zij persoonlijk leiderschap tonen. De managers waren ofwel een lijnmanager ofwel een middenmanager, waren verdeeld over de vier districten en centrale afdeling en hadden ofwel werkzaamheden die te maken hadden met zorg of met ondersteuning. Allereerst tonen de resultaten en analyse aan dat met name employee empowerment van belang is bij het beïnvloeden van de mate van persoonlijk leiderschap bij managers. De interne context speelt hierbij een belangrijke rol. Door de verschuiving naar een top-down en uniforme aanpak vanuit het topmanagement, ervaren managers minder empowerment. Deze invloed is voornamelijk aanwezig bij managers die zorgteams aansturen in vergelijking tot managers die ondersteunende teams aansturen. Ten tweede duiden de resultaten en analyse dat met name de interesse in publieke participatie (PSM), en specifiek de zorg, de mate van persoonlijk leiderschap stimuleert bij globaal alle managers. De uitdagingen in de zorgsector als externe context versterken de drang om bij te dragen hieraan. Bijkomend dragen de managers een enorm verantwoordelijkheidsgevoel voor hun taken, wat stimuleert om daadwerkelijk actie te ondernemen. Tot slot zijn het de cognitieve en interpersoonlijke leiderschapsvaardigheden die belangrijk zijn voor het tonen van persoonlijk leiderschap, voornamelijk vanwege het interactieve karakter van beide vaardigheden. Managers werken namelijk graag samen met collega’s om te reflecteren en doelen te bereiken. Beide vaardigheden vergemakkelijken dit. Samenvattend kan dus gesteld worden dat employee empowerment, PSM en leiderschapsvaardigheden invloed uitoefenen op de mate van persoonlijk leiderschap bij managers en dat de interne en externe context, de werkzaamheden van de managers (zorg of ondersteunend) en hun verantwoordelijkheidsgevoel belangrijke verklarende mechanismen hierbij zijn. Aanbevolen wordt om het topmanagement van Careyn een maandelijkse digitale nieuwsbrief te laten versturen waarin belangrijke ontwikkelingen transparant gecommuniceerd worden naar alle medewerkers. Daarnaast wordt aanbevolen om elk kwartaal een digitaal vragenuurtje met de Raad van Bestuur in te stellen, waarbij elke medewerker kan aansluiten en diens vragen en onzekerheden direct bij de bestuurders kan neerleggen. Managers weten op deze manier welke koers ze moeten varen, wat zal helpen voor een proactieve houding en een hogere mate van persoonlijk leiderschap. Daarnaast wordt aanbevolen om drie keer per jaar bijeenkomsten te laten organiseren door de HR-afdeling waarbij men feedback geeft op elkaars gedrag en werk en daarnaast ook tips voor moeilijke casussen kan delen. Deze bijeenkomsten zouden per functieprofiel georganiseerd moeten worden, zodat managers met collega’s kunnen sparren die vergelijkbaar werk doen. Hierbij wordt aanbevolen om te starten met een training rondom feedback geven en het opstellen van persoonlijke leerdoelen om te stimuleren dat managers gericht naar de feedbacksessies gaan en opbouwende feedback aan collega’s kunnen geven, passend bij hun leerdoelen.