Een ogenschijnlijke contradictie: Meritocratische overtuigingen bij praktisch opgeleiden

Het doel van dit onderzoek is om te bepalen in hoeverre de relatie tussen ervaren controle en economisch egalitarisme kan worden verklaard door meritocratische overtuigingen bij praktisch opgeleiden in Nederland. Om deze relatie te testen is een lineaire regressieanalyse uitgevoerd met behulp van de PROCESS-macro van Andrew F. Hayes. Hiervoor is secundaire data van de 9e ronde van de ESS gebruikt (N = 321). Vanuit de literatuur is de verwachting ontstaan dat praktisch opgeleiden hun gebrek aan ervaren controle kunnen compenseren door middel van het legitimeren van inkomensongelijkheid, ofwel een lage mate van economisch egalitarisme. Eenzelfde verwachting gold voor meritocratische overtuigingen, die daarnaast tevens tot een afname van economisch egalitarisme zou leiden. Het onderzoek heeft geen aanleiding gegeven om te geloven dat deze overtuigingen als compenserend mechanisme optreden voor een gebrek aan ervaren controle bij praktisch opgeleiden in Nederland. Ook bleken meritocratische overtuigingen niet tot een significante afname in economisch egalitarisme te leiden. Op basis van deze resultaten zijn de theoretische implicaties besproken voor het inzetten van de besproken overtuigingen als compenserend mechanisme. Er werd tevens stilgestaan bij methodologische limitaties en de suggesties voor vervolgonderzoek die hieruit zijn voortgekomen. Een belangrijk uitgangspunt is het belang van een gebalanceerde meting van ervaren controle, waarvoor een suggestie is gedaan.